معرفی جوهر معظم سروده ی میرزا گل‌محمدخان ناطق‌مکرانی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

10.22111/jsr.2013.861

چکیده

تمام میراث مکتوب زبان فارسی لزوماً در چارچوب مرزهای فعلی جغرافیایی ایران قابل احصا نیست و تحوّلات گوناگون گذشته، باعث جدایی بخش‌هایی از این سرزمین، گسترش زبان فارسی و پیدایش آثاری به این زبان در مرزهای خارج از ایران گردیده است. گل‌محمد ناطق مکرانی یکی از سخنوران منطقه ی بلوچستان پاکستان است که متأسفانه برای ادب‌دوستان، چندان شناخته شده نیست. آثار ناطق عبارتند از دیوان و یک مثنوی که مثنوی او در دست نیست و دیوان مختصر او که «جوهر معظم» نام دارد، تنها اثر موجود وی است. این دیوان تا به حال دو بار در هند و پاکستان به چاپ رسیده است و اشعاری در قالب‌های قصیده، قطعه، رباعی و غزل را شامل می‌شود که در چاپ دوم، مجموعه نامه‌های شاعر نیز بر آن افزوده شده است. نگارندگان در این مقاله پس از معرّفی مختصر شاعر و دیوان وی، با سیری در این اثر، به روش تحلیل محتوای اشعار، به بررسی کوتاه سبک، مضمون و محتوای آن پرداخته‌اند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Introduction of “JoharMoazzam” by Gol Mohammad Nategh Makkorani

چکیده [English]

The total written heritage of the Persian language cannot necessarily be recorded from within the current geographical borders of Iran; the past various changes have taken parts of this territory apart and have been the cause of the spread of the Persian language and creation of literary works in this language outside the borders of Iran.
Gol Mohammad Nateq is one of the famous elocutionists of Pakistani Baluchistan, unfortunately rather unknown to literature lovers. Nateq’s works include his divan (collection of poems) as well as a Mathnavi. His Mathnavi is not available, and “JoharMoazzam”, his brief divan, is his only available work. This divan has been printed twice in India and Pakistan, and includes poems in the form of Qasida, Qeté, Robai (Quatrain),Gazal; in the second edition of the collection, the poet’s letters have been included as well.
After introducing the poet and his divan briefly, the writers of the present paper survey the work by using the Content analysis Method of the poems and briefly discuss its style,theme, and content.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Persian works
  • Gol Mohammad Nateq
  • JoharMoazzam
  • style
  • theme
  • content

1-      بهار، محمدتقی،  سبک شناسی نثر، چاپ هشتم، تهران: فردوسی،1384

2-      حسن‌خان بهادر، سیدمحمدصدیق، تذکره ی شمع انجمن، تصحیح و تعلیق محمّدکاظم کهدویی، یزد: دانشگاه یزد،1386

3-      حقیقت، عبدالرفیع، فرهنگ شاعران زبان فارسی از آغاز تا امروز، جلد اول، چاپ دوم، تهران: کومش،1386

4-   حمید، انجم، روشهای احیا و حفظ متون فارسی، دانش، شمارة 83، صص:80-77، اسلام آباد: مرکز تحقیقات فارسی ایران و پاکستان، زمستان 1384.

5-      خیّام‌پور، عبدالرسول، فرهنگ سخنوران، چاپ اول، تهران: طلایه،1372

6-      شمیسا، سیروس، سبک شناسی نثر، تهران: میترا،1376

7-      ----------------- سبک شناسی شعر، چاپ سوم، تهران: فردوسی،1376

8-      کوثر، انعام‌الحق، شعر فارسی در بلوچستان، اسلام آباد، مرکز تحقیقات فارسی ایران و پاکستان، 1975.

9-   -----------------  آثار نویسندگان برجسته ی شبه قاره، دانش، شماره 83 ، صص:98ـ85 ، اسلام آباد: مرکز تحقیقات فارسی ایران و پاکستان، زمستان 1384

10-   --------------- ناطق و غالب، کراچی: هلال ،1969

11-   محمدفؤاد، عبدالباقی،  المعجم‌المفهرس لألفاظ‌القرآن‌الکریم، تهران: اندیشه ی اسلامی،1386

12-   ناطق مکرانی، میرزا گل‌محمد، جوهر معظم، کویته: آکادمی بلوچی،1969

 

  Refrences   

1.Bahār Mohammad Taghi, The stylistics of Persian prose, eighth edition, Tehran, Ferdowsi Publication, 2005

2.Haghighat Aborrafié, The dictionary of Persian poets from the first to early, vol 1, second edition, Tehran,comesh Publication  2007

3.Hamid, Anjum, Dānesh, Methods for Revival and Preservation of Persian Manuscripts ,Islam abad, the Persian investigations center of Iran and Pakistan, Dānesh No 83, pp:77-80, 2006

4.Hasan Khān Bahādor, seyyed Mohammad Seddigh, The biography work of Shamé Anjoman, researched and corrected by Kāzem Kahduei, Yazd, Yazd university press, 2007

5.Khayyāmpur, abdorrasul, The dictionary of poets, first edition, Tehran, Talaye Publication, 1993

 6.Kosar, Enấāmolhagh, Prominent Persian works of the Sub-Continent Particularly in Pakistan’s Baluchestan , Islam Abad, The Persian investigations center of Iran and Pakistan , Dānesh No83, p:85-98, 2006

 7.Kosar, Enấāmolhagh, Nategh and Ghaleb, Karachi, Helal Publication,  1969

8.Kosar, Enấāmolhagh,Persian poetry in Balouchestan, 2006

9.Mohammad Foād, abdolbaghi, moấjamol mofahras le alfazel qoran alkarim, Tehran, andishe eslamy Publication, 2007

10.Nategh Makkorani, Mirza Golmohammad, Johare Moazzam, Pakistan, Balouch Academy,1969        

 11.Shamisa, Sirus, poetry stylistics, third edition,Tehran, Ferdowsi Publication, 1997

12.Shamisa, Sirus, prose stylistics, Tehran,Mitra Publication, 1997