معرفی و تحلیل محتوایی و سبکی نسخه‌ای خطی با نام "سراج الهدایه" حسینی بخاری و متن "التنزیل" عزیزالدین نسفی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مرکز تحصیلات تکمیلی دانشگاه پیام نور

2 استاد زبان و ادبیات فارسی مرکز تحصیلات تکمیلی دانشگاه پیام نور

3 استاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه خوارزمی

4 دانشیار زبان و ادبیات فارسی مرکز تحصیلات تکمیلی دانشگاه پیام نور

10.22111/jsr.2020.22609.1700

چکیده

متن حاضر معرفی و بررسی نسخه خطی «التنزیل» عزیزالدین نسفی از عرفای قرن هفتم است که در کتابخانه مرعشی نجفی به عنوان «سراج الهدایه» جلال الدین حسین حسینی بخاری ثبت شده است.
در این مقاله با روش توصیفی- تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه‌ای و متن اثر، ضمن معرفی جلال الدین بخاری و نسفی و شرح زندگی و آثار آنها به بررسی ویژگی‌های فکری، ادبی و زبانی این اثر در جایگاه نثری عالمانه و عارفانه از قرن نهم هجری پرداخته می‏شود.
معرفت جسم و روح، معرفت افلاک، معرفت معجزه و کرامت، معرفت سلوک، معرفت وحی و الهام، معرفت موت و حیات، و ... بعضی از مطالب این نسخه در مجموعهای با حدود بیست اصل است که در894.ق. نوشته شده و نام کاتب در آن نیامده است.
معرفی و تحلیل این نسخه به دلیل دربرداشتن اصطلاحات فراوان عرفانی و فلسفی و تفسیر برخی آیات قرآن و کاربرد سخنان برخی مشایخ تصوف ضروری است.
در این مقاله به این پرسش که آیا این نسخه، التنزیل نسفی است یا نه، پاسخ داده شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Introducing and analyzing the content and style of the manuscript Hosseini Bukhari's "Siraj al-Hidaya" and the text "at-Tanzil, Aziz ad-Din Nasafi"

نویسندگان [English]

  • abolghasem ashuri 1
  • fatemeh koupa 2
  • hakimeh dabiran 3
  • Hossein Yazdani 4
1 Ph.D. Student, Persian Language and Literature, Payam Noor-Tehran Postgraduate Studies (responsible author)
2 Professor of Persian Language and Literature, Payame Noor University
3 / Professor of Persian Language and Literature, Kharazmi University
4 Associate Professor of Persian Language and Literature, Payame Noor University
چکیده [English]

The present work introduces and deals with the manuscript of “at-Tanzil”, composed by Aziz ad-Din Nasafi, a mystic of the seventh Hijri Century, found in Marashi Najafi Library, registered under the label ‘Siraj al-Hidaya’ of Jalal ad-Din Hussein Husseini Bukhari.
Employing a descriptive-analytical method, and using library resources with the text of the aforesaid manuscript, the present work, introducing Jalal ad-Din and Nasafi, their biographies and works, examines the intellectual, literary and linguistic characteristics of the above-mentioned work as a scholarly and mystical prose belonging to the ninth Hijri century provided within this work.
Some items introduced by this work include the knowledge of body and soul, the knowledge of heavens, the knowledge of miracle and munificence, the knowledge of conducts, the knowledge of Revelation and inspiration, the knowledge of death and life and etc., fallen into some 20 categories, composed in the year 849 H. Q., without any reference to the name of the author.
The introduction and analysis of this work are necessary as it contains several mystical and philosophical terms, interpretation of some Quranic verses and their use by Sufi grand Sheikhs.
the present study answers the question of whether this manuscript is Nasafi’s at-Tanzil or not.

کلیدواژه‌ها [English]

  • at-Tanzil
  • Aziz ad-Din Nasafi
  • Siraj al-Hidaya
  • Jalal ad-Din Hussein Husseini Bukhari
  • manuscript