مطالعه تطبیقی ظروف جواهر نشان ایران و هند

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیات علمی دانشگاه هنر شیراز

2 گروه آموزشی رشته پژوهش هنر دانشگاه الزهرا

چکیده

هنر جواهرنشانی در ایران و هند پیشینه‌ای دیرینه دارد. در برخی منابع به ظروف جواهرنشان صفوی اشاره شده ولی متأسفانه نمونه‌های اندکی از آن دوران باقی مانده است. هم‌چنین در برخی مستندات به تأثیرپذیری گورکانیان از این هنر در عصر صفوی اشاره شده است. در این مقاله ظروف جواهرنشان دو کشور به‌ویژه از قرن دهم قمری/ شانزدهم میلادی تا دوران معاصر از لحاظ فرم، جنس، کابرد و شیوه ساخت مورد تطبیق قرار گرفته است. پرسش اصلی این پژوهش عبارت است از: رابطه تأثیر و تأثری ایران و هند در ساخت ظروف جواهرنشان چگونه است؟ در این پژوهش بنیادی که با روش توصیفی- تحلیلی انجام یافته و مبتنی بر منابع کتابخانه‌ای است، ظروف جواهرنشان شاخص دو کشور بر اساس کاربرد، جنس، تکنیک و نقش، مورد تطبیق قرار گرفته‌اند. نتایج این پژوهش حاکی از آنست که علی‌رغم تأثیرپذیری گورکانیان از ظروف جواهرنشان صفوی، غنای مواد اولیه بومی به تدریج منجر به تفاوت محصولات گورکانی شده و سبک جواهر نشانی گورکانی در دوره قاجار، ظروف جواهرنشان ایرانی را تحت تأثیر قرار می-دهد.
 
 
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Comparative Study of Iranian and Indian Jeweled Containers

نویسندگان [English]

  • Maryam Foroghinia 1
  • Fatemeh Kateb 2
1 Faculty Member of Shiraz Art University
2 Associate Professor of Art Research Dept, Alzahra University
چکیده [English]

Iran and India’s art of decorating with jewels has a longstanding background. In some sources it has been referred to the jeweled containers of Safavid dynasty, but unfortunately few samples have remained from that era. Some historical documents have referred to the influence of the Iranian fine art on Mughals. In this article it is tried that in addition to providing a background of Iran and India’s art of decorating with jewels, the jeweled containers of the two countries be compared in terms of form, material, use and construction method, especially since the sixteenth century until modern times. The main question is: the interaction between Iran and India in constructing jeweled containers?
The present study which aims at comparing the jeweled containers of Iran and India and the interaction between them is a basic research which is descriptive and analytic. The data were collected through reading different library resources. The results indicate that despite the influence of Safavid bejeweled dishes on Mughals, the richness of indigenous raw materials of India lead to difference in products of Iran and Mughals regarding jeweled containers. Then, the Mughal’s style in decorating dishes with jewels during the Qajar dynasty affected Iranian jeweled containers.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Jeweled Containers
  • Iran
  • India
1- اتینگهاوزن، ریچارد؛ گرابر، الگ ، هنر و معماری اسلامی، ترجمه دکتر یعقوب آژند، چاپ پنجم، تهران: نشر سمت، 1384
2- اسکارچیان، جان روبرتو، تاریخ هنر ایران (هنر صفوی، زند و قاجار)، ترجمه و تدوین: دکتر یعقوب آژند، تهران: نشر مولی، چاپ دوم، 1384
3- اسماعیل غلام، نعمت، هنرهای خاورمیانه در دوران اسلامی، ترجمه دکترعباسعلی تفضلی، چاپ دوم، مشهد: به نشر، 1386
4- بی‌نا، تزئینات و جواهرات دوره های قدیم ایران، نشریه 98، 31-33، 1320
5- پوپ، آرتو؛ آکرمن، فیلیس، سیری در هنر ایران، ترجمه باقر آیت الله زاده شیرازی و همکاران، جلد دوم، چاپ اول، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی،1387
6- دهخدا، علی اکبر، لغتنامه (فرهنگ متوسط دهخدا)، زیر نظر سیدجعفر شهیدی، به اهتمام ایرج مهرکی و همکاران، تهران: نشر دانشگاه تهران، 1385
7- کنبی، شیلا، عصر طلایی هنر ایران، ترجمه حسین افشار، چاپ اول، تهران: نشر مرکز، 1387
8- مقتدایی، علی اصغر، شناخت و ارزیابی کاربردی هنرهای اسلامی ایران، جلد 3، چاپ اول، تهران: دانشگاه پیام نور، 1393
9- محمد حسن، زکی، هنرایران در روزگار اسلامی، ترجمه محمد ابراهیم اقلیدی، چاپ اول، تهران: صدای معاصر، 1377
10- Canbay, Shila R, The Shnamah of shah Tahmasp, New York :The                                        Metropolitan Museum  of Art, 2014.
11- Gibson, Melanie, Treasures of the world: jewelled arts in india in 
the age of the mughals, The Court Historian, 9:2, 169-172, 2004.
 
12- Najat Haidar, Navina; Ann Stewart; Courtney,Treasures from India: Jewels from the Al-Thani Collection, NEW YORK: Metropolitan Museum of Art, 2014
13- Pope, Arthur Upham; Ackerman, Phyllis, A Survey of Persian Art from Prehistoric Times to the Present. London and New York: Oxford University Press,1938–1939
14- Untracht, Oppi. Traditional Jewellery of India. New York: Abrams, ISBN 0-8109-3886-3. p15. 1997
15- https://www.hermitagemuseum.org 
16- http://www.metmuseum.org
17- http://www.iranicaonline.org/articles/jade-iii   (دایره المعارف ایرانیکا)