نوع مقاله : مقاله پژوهشی

10.22111/jsr.2012.837

چکیده

 میرزا اسداله خان غالب(1869 -1797) آخرین شاعر و نویسنده ی بزرگ دوران مغول است. پدر بزرگ غالب، گوکان خان سمرقندی، در دوره ی حکومت عالم شاه دوم به هند آمد. بدون شک، میرزا غالب شاعر و نویسنده ای از دوره ی مغول است ولی در هند دوران بریتانیا نیز زندگی و نویسندگی کرده است. غالب، از یک طرف محصول جامعه ی مغولی است، و از طرف دیگر تحت تـأثیر بریتانیائی ها بوده است، و در آثارش نوشته های بسیاری در باره ی بریتانیائی ها به چشم می خورد. بخش بزرگی از اشعار فارسی وی به وصف ملکه ویکتوریا، فرمانداران کل، وسروزیران حکومت هندوستان وتعداد زیادی از دیگر مقامات عالی رتبه ی بریتانیائی اختصاص دارد.
نامه های فارسی غالب مملو از قدرشناسی نسبت به بریتانیائی هاست. او با چند تن از مقامات بریتانیائی هند آشنا شد که آن ها را رئیسانی کارآمد و انسان هایی خوب یافت. تماس شخصی وی با آن ها باعث شد آن ها را بسیار قابل تحسین، و دوست خود بشمارآورد. بی شک، بریتانیائی ها اربابان جدید میرزا اسداله خان غالب محسوب می شدند. وی دلایل کافی داشت تا حکومت هندی بریتانیا را که مقدر بود زندگی و جامعه ی مدرن را به شبه قاره ی هند بیاورد، تحسین نماید و مورد قدردانی قراردهد. به این ترتیب، غالب تأثیر تغییر را احساس کرد و به معنای واقعی کلمه، نه یک سنت گرا، که یک شاعر و نویسنده ی مدرن گردید. نبوغ غالب بیشتر ناشی از عقل است تا احساس.
مقاله ی حاضر به بررسی نوشته های فارسی غالب می پردازد که در آن ها حکومت بریتانیایی هند به صورتی منصفانه بازتاب خواهد یافت.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Mirza Ghalib and the British Legacy

چکیده [English]

Mirza Asadullah Khan Ghalib (1797-1869) was the last great poet and writer of the Mughal period. Ghalib’s grandfather, Quqan Khan of Samarqand came to India during the reign of Shah Alam II. Undoubtedly Mirza Ghalib was a poet and writer of the Mughal era but he lived and wrote in the British India also. Ghalib was a product of Mughal society on the one hand, was also influenced by the British on the other. He has profusely written about the British in his works. A sizeable portion of his poetry in Persian is devoted to the odes of Queen Victoria, Governor Generals, and Chief Secretaries of Govt. of India and a host of other British dignitaries
The Persian letters of Ghalib are full of appreciation for the British. He came in contact with several British secretaries of India in whom he found efficient administrators and good human being. His personal contact with them made him their great admirer and he considered them as his friends. Undoubtedly the British were the new paymasters of Mirza Asadullah Khan Ghalib. He had all the reasons to admire and appreciate the British Raj which was destined to usher in modern life and society in the Indian subcontinent. Hence Ghalib felt the impact of change and as such he became not a traditional but a modern poet and writer. The genius of Ghalib is more of intellect than of emotion.
 The present paper intends to discuss Ghalib’s Persian writings in which the British Raj will be fairly reflected. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Ghalib
  • British
  • poetry
  • Persian
  • Culture
  • administration
1- Anjum, Khaliq. (1984-1993). Ghalib Ke Khutut. vol.i-iv. New Delhi: Ghalib Institute.
2- Ansari, Z. (1970). Ghalib Shanasi.  Moscow: Institute of Oriental Studies.
3- Arshi, Imtiyaz Ali. Ed. (1937). Makatib i Ghalib. Bombay.
4- Banerjee, Anil Chandra. (1992). The New History of Modern India 1707-1947. New Delhi: South Asia Books.
5- Burney, S.M.H. (1987). Iqbal: Poet-Patriot of India. New Delhi: Vikas Publishing House.
6- Faruqi. (1993). Intikhab- e Urdu Kulliyat- e Ghalib. New Delhi: Sahitya Academy.
7- Ghalib, Mirza. (1970). Dastanbuy: A Diary of the Indian Revolt of 1857, tr.Faruqi, Khwaja Ahmad. Bombay: Asia Publishing House.
8- Ghalib, Mirza. (1970). Dastanbu. Tr. Ahmad, Khwaja. Delhi: Ghalib Academy.
9- Hali, Khwaja Altaf Husain. (1997). Yaadgar-i Ghalib. Ed. Malik Ram. Delhi: Maktab e Jamia.
10- International Ghalib Seminar. (1969)-70. Dr. Yusuf Husain Khan, ed. Delhi: All India Ghalib Centenary Committee.    
11- Jafri, Sardar and Hyder, Qurratul Ain. (1970). Ghalib and His Poetry. Bombay: Popular Prakashan.
12- Kirmani, Waris. (1972). Evaluation of Ghalib’s Persian Poetry. Aligarh: Aligarh Muslim University.
13- Lakhan Pal, P.L. (1960). Ghalib: The Man and His Verse. Delhi: International Books.
14- Majalla-i- Ghalibnamah. (1981). Delhi: Ghalib Institute.
15- Noorani, Amir Hasan. (1968). Kulliyat-i Nazm-i-Ghalib Farsi. Lucknow: Naval Kishore.
16- Ram, Malik. (1964). Zikr e Ghalib. Delhi: Maktaba Jamia.
17- Raza. Kalidas Gupta. (1988). Divan i Ghalib Kami-, tarik e tartiib se. Bombay: Sakar Publishers Pvt. Ltd.
18- Russell and Islam. Ralph Russell and Khurshidul Islam.(1969). Ghalib 1797-1869; Volume I: Life and Letters. London: George Allen and Unwin.
19- Russell, Ralph and Islam, Khurshidul. (1994). Ghalib, Life and Letters. Delhi: Oxford University Press.
20- Naim. C.M. (2004). Selected Essays: Russell, Ralph. 2001. Ghalib’s Delhi: A Shamelessly Revisionist Look at Two Popular Metaphors, Urdu Texts and Contexts. Delhi: Permanent Black. 
21- Sud, K.N. (1969). Eternal Flame (Aspect of Ghalib’s life and works). Delhi: Sterling Publication.
22-Tirmizi, S.A. (1969). Persian Letters of Ghalib.  New Delhi: Ghalib Academy.
منابع فارسی
۱.  انصاری، ظ )۱۹۷۰) غالب شناسی. ماسکو : انسٹی ٹیوٹ آف اورینٹل
۲. عابدی، سید وزیرالحسن (۱۹۶۹)  پنج آهنگ. میرزا غالب. لاهور.
۳.  رحمن، معین( ۲۰۰۷) دستنبو. میرزا غالب . دهلی: غالب انستیتوت                     
۴. نورانی، امیر حسن( ۱۹۶۸) کلیات نظم غالب: فارسی. لکهنو: نول کشور.